Çam ağacı süslemesi bir türk geleneği
Çam ağacı süslemek Türk geleneği mi?
Sümerolog Muazzez İlmiye Çığ’a göre çam ağacı süsleme geleneğinin kökleri, İslam öncesi Türklerin ‘hayat ağacı’ inancına uzanıyor. Bu inanışta yeryüzünün ortasında bir ‘Akçam’ ağacı bulunur, gecelerin kısalmaya başladığı 22 Aralık’ta güneşin zaferi kutlanır ve ağacın altında dualar edilip dallarına dilek bağlanırdı. Bu görüş, geleneğin Avrupa’da Germen kökenli olduğunu söyleyen yaygın kabulden farklı ve tartışılıyor.
| Görüşün sahibi | Muazzez İlmiye Çığ |
|---|---|
| Eski inanış | Hayat ağacı, Akçam ağacı |
| Tarih | 22 Aralık, gün dönümü |
Yılbaşı ağacını Batı geleneği sanırız; ama Muazzez İlmiye Çığ’a göre kökü, Orta Asya Türklerinin dilek bağladığı ‘hayat ağacı’ inancına uzanıyor. Hikayenin bir ucu daha bizde: Noel Baba’nın gerçek kişiliği Aziz Nikolaos, Antalya Demre’de, antik Myra’da piskopostu.
Dünyaca ünlü Sümerolog Muazzez İlmiye Çığ’a göre “Çam ağacı süslemesi” bir türk geleneği
Eski Türklerde Akçam Ağacı ve Hayat Ağacı İnancı
Türklerin, Müslümanlıktan önceki inanışlarına göre yeryüzünün tam ortasında bir “Akçam Ağacı” bulunurmuş. Yaprak dökmeyen ağaçlar yaşamın simgesi olarak kullanılırmış o dönemlerde.
Buna “ Hayat ağacı” diyorlar. Bu ağaçı, motif olarak halı,kilim ve işlemelerimizde görebiliriz.O zaman ki inanca göre, gecelerin kısalıp gündüzlerin uzamaya başladığı 22 Aralık’ta gece gündüzle savaşırmış. Güneşin zaferini Türkler büyük şenliklerle akçam ağacının altında kutlarmış.
Ağacın Altına Hediye ve Dilek Geleneği Nereden Geliyor?
Duaları tanrıya gitsin diye ağacın altına hediyeler koyarlar, dallarına ipler bağlayarak o yıl için dileklerini iletirlermiş. Güneşin yeniden doğusu yeni bir doğum olarak algılanır.
Bu bayram için evler temizlenir, güzel giysiler giyilir.Ağacın etrafında şarkılar söyleyip oyunlar oynarlar.
Çam Ağacı Geleneği Hıristiyanlara Nasıl Geçti?
Bu yüzden kutlama geleneğinin Türk’lerden Hıristiyanlara geçtiği düşünülüyor. Pagan adeti (tek tanrılı dinler öncesi) olarak görülen bu adet İsa’nın doğuşu olarak kabul ediliyor ve adet Hıristiyanlara geçiyor diyor Prof. Muazzez İlmiye Çığ.
Tek tanrılı dinler öncesine ait birçok alışkanlığın, nazar boncuğunun nazardan koruması, at nalının şans getirmesi gibi bazı adetlerin günümüzün popüler kültürünün hala bir parçası olduğunu da unutmayalım.
Sık Sorulan Sorular
Hayat ağacı nedir?
Hayat ağacı, eski Türk inanışlarında yeri göğe bağlayan kutsal ağaçtır. Yaprak dökmeyen ağaçlar yaşamın ve sonsuzluğun simgesi sayılırdı. Bu motif bugün de halı, kilim ve işlemelerde sıkça görülür.
Noel ağacı geleneği nereden çıktı?
Avrupa’daki yaygın görüşe göre süslü Noel ağacı geleneği Germen kökenlidir ve Almanya çevresinde yaygınlaşmıştır. Muazzez İlmiye Çığ ise bu geleneğin köklerini İslam öncesi Türklerin hayat ağacı inancına bağlar. Bu konu tartışmalıdır.
22 Aralık neden önemli?
22 Aralık, kuzey yarımkürede gecelerin kısalıp gündüzlerin uzamaya başladığı gündür. Eski Türk inanışında bu gün güneşin yeniden doğuşu olarak görülür ve ağaç etrafında şenliklerle kutlanırdı.
Noel Baba kimdir?
Noel Baba figürünün kökeni Aziz Nikolaos’a dayanır. Nikolaos, bugünkü Antalya’nın Demre ilçesindeki antik Myra kentinde piskoposluk yapmıştır. Cömertliğiyle ilgili anlatılar zamanla Noel Baba efsanesine dönüşmüştür.
Bu Ay Nereye?
İlknur Acar'dan aylık kültür ve gezi rehberi: o ay görülecek sergiler, gezi rotaları, tiyatro ve etkinlikler. Ayda bir e-posta; istediğin an tek tıkla ayrılabilirsin.
Bir sorunuz ya da düzeltmeniz mi var? Instagram'dan ya da İletişim sayfasından yazın.
o zaman niye yılbaşında akçam hayat ağacını süslemiyoruzda batının ağacını süslüyoruz niye noel ağacı diye ağaç satılıyorda süslemek için hayat ağacı sayılmıyor