Amerika Birleşik Devletleri’nin tek ada eyaleti Hawaii 1959 yılında katılmış ABD’ye.
2.400 kilometreye yayılmış olan 130 adadan oluşmakta. Fakat 7 adada yaşam var. 1894 yılına kadar krallıkla yönetilen bağımsız bir ülke iken ABD’nin işgaliyle cumhuriyet sistemine geçilmiş ve 1898’ten itibaren Amerikan himayesine girmiş.
Halen devam eden volkanik patlamalar nedeni ile adaların sınırları hala genişliyor. Adaların oluşumu su altındaki dev yanardağların patlamaları sayesinde oluşmuş.
70 milyon yıl öncesine dayanıyor Hawaii’nin hikayesi. Pasifik okyanusunun ortalarında deniz derinliğinin 5-6 bin metre olduğu bu bölgede, volkandan çıkan lavlar zamanla bir ada oluşturmuş. Arkasından başka bir ada daha oluşmuş.
Hawaii’de hala hareket halinde olan volkanik dağları ziyaret ederek kendi gözlerinizle şahit olabilirsiniz bu muhteşem doğa olayına.
Dünyada ana karadan en uzak adalar zinciri olma özelliğini taşıyor Hawaii.
Dağ ve tırmanmayı sevenler için Hawaii bir cennet gibi. Büyükada’da bulunan Mauna Kea, 4205m yüksekliği ile Hawaii eyaletinin en yüksek noktası.
Eyaletin 3. en yüksek dağı ise Maui adasında bulunan 3055m Haleakala volkanı. Mauna Loa yanardağı 1984 yılında patlamış ve hala aktif olduğu düşünülmekte.
Dağlara tırmanmak, volkanların oluşturduğu değişik kraterleri görmek, lavlardan oluşan dere yataklarından geçmek inanılmaz deneyimler.
1778 yılında Alaska’ya doğru yola çıkan İngiliz Kaptan James Cook Hawaii’yi tesadüfen görmüş. Kaptan Cook 1778 yılında adaya geldiğinde yerli halk tarafından tanrıları olduğu sanılmış. İnanışlarına göre, gün o tanrı adına kutlamalar yapılıyormuş. Hawaii’nin kaderini bu ziyaret sonrası değişmiş. Pasifik okyanusunda bir çok yer keşfeden Kaptan Cook yerlilerle aralarında çıkan bir anlaşmazlık yüzünden öldürülmüş. Hatta kaptan Cook anısına yapılmış küçük bir anıt da bulunmakta.
1800’lu yıllarda Amerika’dan göç eden varlıklı insanların ada yönetimini ele geçirmeleri sonrasında Hawaii 1897 yılında ABD’ye bağlanmış.
ABD’ye bağlı olmasına rağmen 3700 kilometre açıkta bulunan adada çoğunlukla Asya kökenli olmak üzere yaklaşık 1,5 milyon insan yaşıyor. Nüfusun yarısı Japon.
MÖ 1000’li yıllarda işgal edilen Hawaii’ye birçok kabile yerleşmiş. Hawaii Krallığı 1898’de Amerikan himayesine girene kadar bağımsız cumhuriyet olarak var olmuş.1959’da referandumla Amerika Birleşik Devletlerinin eyaleti olmuş.
Amerika Birleşik Devletleri’ne bağlı bir eyalet olmasına rağmen bayrağında Birleşik Krallık bayrağı bulunuyor. Hawaii’nin İngilizlerle olan dostluğunu onurlandırmak için yapıldığı söyleniyor.
Hawaii de ortalama yaşam süresi 80 yıl ???? Yüzölçümü: 16.759 km2. ABD içinde kahve yetişen ve tropikal yağmur ormanlarına sahip tek yer Hawaii adaları. Barack Obama ve Nicole Kidman Hawaii’de doğmuş ünlü kişilerden.
“lei” denilen boyuna asılan çiçekler, eskiden Hawaii’de, doğum günü, düğün, dinsel törenler gibi özel günlerde kullanılırmış. Daha sonraları bu gelenek Hawaii’ye gelen turistleri karşılamada kullanılmaya başlanmış.
Adalar arası feribot ulaşımı yok. Bu sebepten adaları arası ulaşım çok ucuz değil. Her adanın farklı bir özelliği var gitmeden önce iyi planlama yapmak lazım. Balayı için genelde Maui Adası tercih ediliyor. Lost dizisindeki birçok sahne buralarda çekilmiş. Ancak en güzel yanardağlar (başta Kilauea ve Mauna Loa) Hawaii Adası’nda.
Hawaii adası
Adaların en büyüğü olan Hawaii adası eyalet ile aynı ismi taşıdığı için Büyük ada’da denilmekte.
Büyükada’nın en yüksek dağı olan Mauna Kea’ya araba ile çıkılmakta. Tepede uzay araştırmalarına yönelik çok sayıda gözlem evi var. Dağın en yüksek noktası olan 4205 m rakımlı. Kratere ulaşmak için araba yolundan sonra 10 dakika yürümeniz gerekmekte.
Lake Waiau, Amerika’nın en yüksek rakımlı göllerinden biri. Kalp şeklindeki gölde eskiden doğum yapan anneler, bebeklerinin göbek kordonunu gömermiş.
1983’ten beri sürekli olarak lav akıtan Kilauea, en önemli özelliği yavaşça bir akıntı ile lav üretmesi.
130m yüksekliği ile Hawaii adasının eyaletinin en yüksek şelalesi Akaka şelalesi. Şelaleye fazla yaklaşmak mümkün değil maalesef.
En küçük ada Kahoolawe
Maui
Hawaii’nin 2. en büyük adası olan Maui
(1882 km2) iki volkanik dağ ve arasındaki kalan düzlükten oluşmakta.
Adanın doğusunda 3055m rakımlı Haleakala, batısında 1764m rakımlı West Maui dağları yer alıyor.
Haleakala Krateri dünyanın en büyük uyuyan yanardağı. Kilauea ise dünyanın en aktif ve en büyük yanardağı.
Volkanik kayaların altını oyarak oluşturduğu su altı mağarası “Nakalele Blowhole”
Başkent Honolulu Oahu adasında
Pearl Harbour (Oahu adası) turistler tarafından ilgi gören bir yer. Yaklaşık 2400 ABD askerinin öldüğü Japonya’nın Pearl Harbor saldırısı sonrası ABD savaşa girmişti. Hatta sonrasında 1945’te ABD ilk atom bombasını Japonya’nın Hiroşima kentini atmıştı.
Oahu adasında yer alan Haiku merdivenler ‘Cennete Giden Merdivenler’
İkinci Dünya Savaşı sırasında, tepede bulunan radyo antenlerine ulaşmak için yapılmış merdivenler.İlk yapıldığında ahşapmış merdivenler. Daha güvenli olması için sonradan metal malzeme ile değiştirilmiş. Çok dar olan merdivenler tek kişi sığabiliyor. 4000 basamaktan oluşan merdivenler yaklaşık olarak 800 metre uzunluğunda. Bazı yerlerde merdivenler çok dik oluyor.
Waikiki plajı (Oahu adası) ilk görülmesi gereken yerlerden. Hatta bu bölgeye yakın konaklama yapabilirsiniz. Kraliyet ailesinin en gözde sahili olan bu bölgede dünyaca ünlü oteller bulunuyor.
Caddelerin son bulduğu yerde ise Kapiolani Parkı (Oahu adası) başlıyor. Adanın en güzel parklarından biri olan Kapiolani aynı zamanda Honolulu Hayvanat Bahçesi’ni ve Waikiki Akvaryumu’nu da içinde barındırıyor.
Waikiki kıyısını tepeden gören ve dünya’nın en ünlü volkanik krateri olan Diamond Head. 1904 yılından itibaren askeri amaçlı kullanılmaya başlayan yer eskiden tapınak olarak kullanılmış. Yaklaşık 1.5 km’lik dik patika, merdivenler ve tünellerden oluşuyor yolu. Bol su ve rahat ayakkabı almayı unutmayın.
Hawaii’nin en zengin bölgesi Kahala(Oahu adası), milyon dolarlık malikanelerin olduğu bir bölge.
Waimanalo köyü (Oahu adası) dünyaca ünlü Hawaii’li müzisyen Israel Kamakawiwoʻole’nin memleketi. ‘50 First Dates’ filminin müziği ‘Somewhere over the rainbow’ isimli şarkıyı adanın her yerinde duyabilrsiniz.
Hanauma (Oahu adası) veya akvaryum koyu olarak da adlandırılan bu koyda tropik balık, mercan ve diğer deniz canlılarını görebilmek, beraber yüzebilmek için tercih edebilirsiniz. Şnorkel ile dalmak için harika bir yer. Salı günü halka kapalı. Girişi kişi başı 15 dolar.
Hanauma Koyu’nun yanında ikinci ünlü krater olan Koko Krateri (Oahu adası) var.
Oahu’da Lost ve Jurassic Park’ın çekildiği yerlere turlar düzenleyen şirketler var. Bunlara göz atabilirsiniz. Kualoa aslında kocaman bir tarla ve sahipleri değişik film prodüksiyon şirketlerine arazilerini kiralamışlar.
Hawai denilence akla gelen ilk aktivetelerden biri de sörf dalgaları.
Hawaii takım adaları sörfün en çok geliştiği yer. Hawaii halkı için dalgalarda kaymak sadece bir eğlence değilmiş. Manevi ve toplumsal bir yönü de varmış. Halk arasında sörfle ilgili tabular ve kurallar varmış. En büyük dalgayı yakalayıp birinci olmak toplum arasında bir önemli statü kazanmasına yol açarmış.
İngiliz Kaptan James Cook’un gemisinin kaptanı tarafından yazılan kitapta anlatılanlardan sörfün yüzyıllarca boyunca yapıldığını anlıyoruz.
Daha sonra Hawaii adalarına gelen misyonerler sörfü günah sayıp yasaklamışlar.Bir dönem adalardaki yerli nüfus yoğunluğunu azaltmak için beyazların adaya gelmesini tesvik etmek için araç olarak kullanılmış sörf.
15-20 metreyi bulan dalgaları ve mavi balinaların bol olduğu North Shore (Oahu adası) adanın kuzeyinde yer alıyor. Ünlü Waimea şelalesi de burada.
North Shore’un en ünlü kasabası Haleiwa’da (Oahu adası) köpekbalığı kafes dalışı yapabilrisiniz.
Dole ananaslarının yetiştirildiği Dole Plantation North Shore’da bulunuyor. Sanford Dole, Hawaii eyalet olmadan Hawaii’nin ilk valisiymiş. Hawaii kralı I. Kamehamehatarafından monarşi ile yürütülüyormuş. 1700’lerin sonlarında Hawaii doğumlu Sanford Dole, Lanai adasını satın alıp, ünlü Dole ananaslarını ekmiş.Dole monarşik yönetimi devirmiş ve bir çok yerliyi öldürmüş. Bu yüzden ada da pek sevilmiyor kendisi. Dole ananaslarının tarihçesini dinlemek istersen tren turlarına katılabilirsiniz.Ünlü muz markası Dole’un üretim merkezinin hemen yanında dünyanın en büyük labirenti var. Belli bir sürenin altında çıkışa ulaşabilene ödül veriyorlarmış ????
Byodo-In Japon budist tapınağı (Oahu adası) 1968 yılında adaya göç eden Japonlara ev olmuş. Dev gongu çalmak ve bahçesindeki güzel manzara için gidebilirsiniz.
